منافع جمعی

یکی از اصولی که برای خودم ساختم و در خیلی از موارد کار تصمیم گیری رو برام راحت می کنه اینه که عمل مورد نظر رو تعمیم میدم به همه آدمای جامعه ای که در اون هستم، بعد قضاوت می کنم که شرایطی که بوجود میاد برای من خوشایند خواهد بود یا نه. و یا اینکه به جامعه آرمانی من نزدیک تر میشه یا دور میشه. مثال می زنم.
مثلا می خوام تصمیم بگیرم رای بدم یا رای ندم. فرض می کنم در شرایط کنونی اگر همه مردم رای بدن چه اتفاقی میافته و اگر همه مردم رای ندن چه اتفاقی می افته و کدوم یک از این دو حالت باعث میشه جامعه به جامعه آرمانی من نزدیک تر بشه.
یه مثال دیگه، سال پیش که رفتم تهران با چند تا از دوستام رفتیم شمال. بحث پیش اومد راجع به شیوه رانندگی مردم. دوستی که پشت فرمون بود ایراد می گرفت که ملت بد رانندگی می کنن. وقتی پشت تونل کندوان ترافیک بود چند ماشین انداختند تو لاین مخالف، دوست منم همین کار رو کرد و البته که کلی جلو افتادیم، اما ...
بهش گفتم اگر فکر می کنی مردم بد رانندگی می کنن، خودت هم که همین کار رو می کنی و حق نداری اعتراض کنی یا ایراد بگیری. جواب داد که تو جامعه ای که همه اینجورین، باید اینجوری بود وگر نه از زندگی عقب می افتی. راستشو بخواین به دلایلی بحث رو ادامه ندادم ولی با این مدل توجیه کردن خیلی مخالفم. طبق اصل بالا، سعی می کنم جوری رانندگی کنم که اگر همه اونجوری رانندگی کنن، شرایط دلخواهم بوجود بیاد. فکر می کنم اگر اینجوری نباشه دچار تضاد هستم.
اینا رو می نویسم چون یه نفر تو کامنت های قبلی نوشته بود مردم مشکل کنکور دارن و نیاز به شغل دارن و نباید ایراد گرفت چرا در انتخابات شرکت کردند. فکر می کنم نوشتم که قصد محکوم کردن کسی رو ندارم و البته این رفتار رای دهنده ها رو به حساب حماقت یا خیانت نمیذارم. بیشتر فکر می کنم از عدم آگاهی سیاسی یا نداشتن نگاه آینده نگر و یا عدم درک منافع جمعی می دونم. اینها هیچکدام قضاوت اخلاقی نیست و البته نظر شخصی منه که هیچ دلیلی وجود نداره نظر صد در صد درستی باشه. ممکنه با خوندن یه کتاب یا یه مقاله نظرم عوض بشه و بیام اینجا تکذیبش کنم.
خلاصه این توجیه که: "من فکر ميکنم وقتی می تونيم حرف از ترجيه منافع جمع به منافع شخصی بزنيم که بدونيم خیلیا اين کار را می کنن و بدونيم که نتيجه داره." به نظرم یه چرخه معیوب درست می کنه. نمیشه که یه روز همه با هم از خواب بیدار شن و کارشون درست شده باشه. تشخیص اینکه کجاها باید منافع جمعی را اولویت داد و هر رفتار درست اجتماعی دیگر باید از جایی و عده کمی شروع بشه و یواش یواش به بقیه سرایت کنه.